[Kitap Vakası 2] Tropikal Seyahat Sonrası Titreme Nöbetleri: Malarya Yaşam Döngüsü ve Karaciğer Hipnozoit Tuzağı
Paylaşan: Case Studies in Emergency Medicine (Ch. 37) (Acil Tıp Uzmanı) • Seyahat Tıbbı & Acil Servis • 02 Eki 2026
Geliş Hikayesi & Anamnez
34 yaşında kadın hasta, Doğu Afrika (Uganda) seyahatinden 3 hafta sonra dönmüş olup ani başlangıçlı şiddetli titreme, 40°C yüksek ateş, yoğun gece terlemesi, kas ağrıları ve bulantı şikayetiyle acil servise başvurdu. Seyahat öncesi profilaktik ilaç kullanmadığı öğrenildi.
Fizik Muayene Bulguları
Febril ve yorgun görünümde. Skleralarda hafif subikter. Batın muayenesinde sol üst kadranda splenomegali (dalak kot altı 2 cm palpabl) ve hassasiyet mevcut. Döküntü veya ense sertliği yok.
Laboratuvar, Kan Gazı & Görüntüleme
Tam kan sayımı: Hb: 9.6 g/dL (normositik anemi), Trombosit: 74.000/uL (trombositopeni), Lökosit: 4.600/uL. Total Bilirubin: 2.9 mg/dL (İndirekt: 2.2 mg/dL - hemoliz bulgusu), LDH: 690 U/L. Periferik kanda kalın damla ve ince yaymada eritrosit içi trofozoitler ve şizontlar saptandı.
SORU: 1) Malarya yaşam döngüsünde eritrositleri enfekte edip aseksüel çoğalan ve parçalanarak paroksismal ateş-üşüme nöbetlerine yol açan eritrositer parazit formu hangisidir? 2) Plasmodium vivax ve Plasmodium ovale türlerinde karaciğerde "uyku" (dormant) evresine geçerek aylar hatta yıllar sonra hastalığın relapsına (nüksüne) neden olan form nedir? 3) Bu karaciğer formunu yok etmek (radikal kür) için hangi spesifik ilaç tedaviye eklenmelidir ve bu ilaç verilmeden önce hastada hangi enzim eksikliği mutlaka dışlanmalıdır?
Meslektaş Görüşleri & Yorumlar (1)
P. vivax ve ovale'de primakin vermeden hasta taburcu edilirse aylar sonra relapsla acile döner. G6PD testini atlamamak ise hekimin hukuki ve tıbbi en büyük sorumluluğudur.